Η πεζή πραγματικότητα της κρίσης

Ύφεση και μνημόνιο

Στην Οικονομική Καθημερινή 16/7, σελ 6, υποστηρίζω τη θέση πως μεγάλο ποσοστό (περισσότερο από το μισό) της ύφεσης δεν έχει να κάνει με τα περιοριστικά μέτρα των προγραμμάτων στήριξης, αλλά με το στραγγαλισμό της ρευστότητας της οικονομίας.

Το μέρος αυτό του ΑΕΠ θα χανόταν ούτως ή άλλως, λόγω της διεθνούς κρίσης, της έλλειψης εμπιστοσύνης και του κλεισίματος της διατραπεζικής αγοράς (διεθνώς) το 2009-2011.

Η πρώτη μνημονιακή κυβέρνηση, ΓΑΠ-Παπακωνσταντίνου, πλήρωσε τα σπασμένα σηκώνοντας βάρος το οποίο δεν ήταν δικό της. Απ’ την άλλη βέβαια, εγκλωβισμένη στη λογική του «κρατικού προστατευτισμού» πήρε μέτρα που επέτειναν το πρόβλημα – το οποίο δεν φαίνεται να είχε αναγνωρισθεί.

Όλοι βολεμένοι με το σενάριο «μας επιβάλλει μέτρα η τρόικα, εμείς δε θέλουμε», άφησαν όλη την αντισυστημική και αντιευρωπαϊκή ρητορική να ανθίσει και κάθε ανυπόστατη θεωρία για τοξικά δάνεια, βαρειά λιτότητα να ηγεμονεύσει.

Όσον αφορά την ανάκαμψη, αυτή δεν θα έλθει με μεγάλες δρασκελιές, μέχρις ότου η οικονομία «δει» τη ρευστότητα που χρειάζεται και το real estate – κατασκευές αναθερμανθεί. Ως απόλυτο νούμερο (και ως ποσοστό του ΑΕΠ βέβαια) η «απώλεια λόγω ρευστότητας» δεν μπορεί να υποκατασταθεί σε σοβαρά ποσοστά σε σύντομο χρονικό διάστημα από άλλες δραστηριότητες.